WarsmapHaritayı aç
Warsmap › Öğren › Dönem rehberleri

Erken Modern Dönem Muharebeleri: 1500'den 1800'e Savaş

Warsmap'teki Erken Modern süzgeci 1501 ile 1800 arasını kapsar. Bu üç yüzyılda barut savaşın merkezine yerleşti, devletler vergi toplamakta ve ordu kurmakta çok daha becerikli hâle geldi, Avrupalı güçler de okyanusların ötesine uzandı.

Neler değişti?

Ordular büyüdü ve kalıcı hâle geldi. Devletler tek bir sefer için asker toplamak yerine daimî kuvvetler bulundurdu, onlara düzenli maaş ödedi ve disiplinli hatlar hâlinde ateş etmeleri için eğitti. Tahkimatlar da değişti: açılı tabyaları olan alçak ve kalın surlar top ateşine dayanacak biçimde tasarlandı, kuşatmalar da uzun mühendislik yarışlarına dönüştü.

Denizde, sıra sıra topla donatılmış yelkenli savaş gemileri, ana savaş filosu olarak kürekli kadırgaların yerini aldı. Deniz yollarının denetimi ticaret, sömürgeler ve ikmal için önemliydi; bu yüzden deniz muharebelerinin sonuçları çoğu zaman kıyıdan çok uzaklarda hissedildi.

Öne çıkan çatışmalar

Kayıtları okumak

Bu dönemde belgeler çoğalır: hükümetler asker yoklama defterleri tuttu, diplomatlar raporlar yazdı, basılı gazeteler olayları duyurdu. Yine de kayıp toplamları belirsiz olabilir; özellikle siviller ve çoğu zaman çarpışmalardan daha fazla asker öldüren hastalıklar söz konusu olduğunda.

Nasıl keşfedilir?

Yalnızca Erken Modern'i açın. Babür Hindistanı'ndan Amerika kıtasına, Avrupa dışında önceki dönemlerden çok daha fazla bayrak göreceksiniz. Bu hem savaşın gerçekten yayılmasını hem de günümüze ulaşan kayıtların artmasını yansıtır.

Bu dönemin ünlü muharebe ve savaşları

Çaldıran Savaşı, 1514Yavuz Sultan Selim ile Şah İsmail Doğu Anadolu'da: süvariye karşı ateşli silahlar ve uzun bir Osmanlı–Safevi rekabetinin başlangıcı.Mercidabık Savaşı, 1516Yavuz Sultan Selim ile Memlük sultanı Kansu Gavri Halep'in kuzeyinde: Suriye ve Mısır'ı Osmanlılara açan savaş.Mohaç Meydan Muharebesi, 1526Kanuni Sultan Süleyman'ın Macar ordusunu iki saatte yok ettiği muharebe ve ardından gelen 150 yıllık bölünme.Preveze Deniz Savaşı, 1538Barbaros Hayreddin Paşa'nın Osmanlı donanması ile Andrea Doria'nın Kutsal İttifak filosu Batı Yunanistan açıklarında: Osmanlılara Akdeniz hâkimiyetini kazandıran zafer.İnebahtı (Lepanto) Deniz Muharebesi, 1571Kutsal İttifak ile Osmanlı donanması arasında, Akdeniz'de kürekli kadırgaların son büyük çarpışması.İkinci Viyana Kuşatması, 1683Habsburg başkentinin iki aylık Osmanlı kuşatması, 12 Eylül'deki kurtarma muharebesi ve Osmanlıları Macaristan'dan çıkaran uzun savaş.Poltava Savaşı, 1709Deli Petro ile İsveç Kralı XII. Karl Ukrayna'da: İsveç'in büyük güç dönemini bitiren ve Rusya'yı büyük güç yapan savaş.

Daha fazla okuma

Early modern warfare · Battle of Lepanto · Thirty Years' War · Siege of Yorktown

Bu yazıdaki bilgiler yukarıdaki Wikipedia makalelerinden (İngilizce) ve diğer standart kaynaklardan özetlenmiştir. Wikipedia metinleri CC BY-SA 4.0 lisansıyla kullanılabilir. Bir hata mı fark ettiniz? Düzeltme politikamıza göz atın.

← Orta Çağ Muharebeleri: 500'den 1500'e Savaş19. Yüzyıl Muharebeleri: 1801'den 1914'e Savaş →